Een psychose is een symptoom van een onderliggende aandoening. Iemand die een psychose doormaakt, is het contact met de dagelijkse werkelijkheid kwijt. De informatieverwerking is ernstig verstoord. Ruim 1 op de 100 mensen maakt ooit een psychose door. Meestal doet een eerste psychose zich voor rond de leeftijd van 20 jaar.
Wat is het?
Een psychose duidt op een verstoorde functie van de hersenen. Dat kan verschillende oorzaken hebben. Bijvoorbeeld een ernstige aandoening zoals schizofrenie, een bipolaire stoornis, of een ziekte die de hersenen aantast. Ook drugsgebruik kan de hersenen ontregelen en een psychose veroorzaken.
Kenmerken
Wanen, hallucinaties en verwardheid zijn de kenmerken van een psychose. De psychose kan enkele dagen duren, maar houdt meestal langer aan.
- Wanen: afwijkende overtuigingen. Iemand beeldt zich bijvoorbeeld in dat hij wordt vergiftigd of achtervolgd. Of dat hij een belangrijke opdracht heeft zoals het redden van de wereld.
- Hallucinaties: waarnemingen van dingen die er niet zijn. Voor de betrokkene zijn ze echter zeer reëel. Stemmen horen komt vaak voor.
- Verwardheid: het denkproces is verstoord. Dit veroorzaakt onsamenhangende gesprekken en onverklaarbaar gedrag. Iemand kan druk en opgewonden zijn, slecht slapen en hele nachten actief blijven.
Behandeling
Een psychose is vaak het gevolg van een ernstige aandoening. In sommige gevallen is herstel mogelijk. Bij de behandeling is medicatie essentieel; antipsychotica onderdrukken wanen en hallucinaties. Daarnaast proberen we de cliënt te kalmeren. Iemand met een psychose moet voldoende slapen en stress vermijden. Vaak is een tijdelijke opname nodig. Cognitieve gedragstherapie kan ondersteuning bieden als iemand na de psychose last blijft houden van wanen of stemmen. Het is van groot belang dat ook familie en vrienden worden betrokken bij de behandeling.